Cùng nhau kiến tạo tương lai với Học bổng Nga!
Khám phá cơ hội và vững bước vào tương lai với Học bổng du học Liên bang Nga.
Có những ký ức nhẹ nhàng mà sâu sắc, như một bản nhạc văng vẳng bên tai, đưa ta về những miền xa xôi. Tôi nhớ mãi giai điệu bài hát “Chiều Moscow” vang lên trên chuyến xe chở đoàn Quỹ “Mãi mãi tuổi 20” đi tri ân các anh hùng liệt sĩ trên mảnh đất Quảng Trị.
Âm thanh ấy không chỉ là lời ru của một vùng đất, mà còn là nhịp đập của một tình yêu đặc biệt giữa người Việt và nước Nga – mảnh đất đã từng là ngôi nhà thứ hai của tôi, của nhiều thế hệ sinh viên Việt Nam từng mơ về du học Nga.
Quay sang bên, tôi bắt chuyện với bà Nguyễn Thị Tơ – nguyên Phó giám đốc Nhà in Tiến bộ, nhẹ nhàng ngân nga bài hát ấy với ánh mắt lấp lánh kỷ niệm. Nhìn tôi, bà mỉm cười:
Với tôi, Liên Xô trước đây, nước Nga ngày nay là quê hương thứ hai, là người mẹ hiền nâng niu từng bước chân, dạy tôi tri thức, ý thức sống và khát vọng cuộc sống.
Tôi hiểu rằng, tình cảm ấy không chỉ là sự biết ơn đơn thuần mà còn là sự hòa quyện sâu sắc trong từng nhịp thở, trong dòng máu Việt luôn đong đầy những ký ức đẹp về xứ sở Bạch Dương.
Yên bình mà hùng vĩ
Nước Nga trong mắt bà Tơ không chỉ là một đất nước với những công trình đồ sộ hay thành phố phồn hoa. Đó là hình ảnh một đất nước mang nét cổ xưa, trầm mặc nhưng hùng vĩ, như một vị vĩ nhân thanh tao giữa cuộc đời. “Lev Tolstoy chính là biểu tượng cho vẻ đẹp ấy,” bà kể. Chuyến đi viếng mộ đại văn hào năm 2013 đã để lại trong bà một kỷ niệm không thể nào quên.
Lev Tolstoy – tác giả của những kiệt tác như Chiến tranh và hòa bình, Anna Karenina – có cuộc đời giản dị đến ngỡ ngàng. Ông yên nghỉ ở điền trang Yasnaya Polyana, tỉnh Tula, cách Moscow khoảng 200km về phía nam. Tôi hình dung con đường nhỏ dẫn vào nơi đây vào cuối thu với thảm lá vàng rực rỡ dưới bầu trời trong xanh. Bức tranh thiên nhiên ấy như chứa đựng tâm hồn thanh thản và bình dị của vị đại văn hào.
Trước ngôi mộ nhỏ bé ấy, không có bia mộ, không có ảnh hay dòng chữ khắc tên, nhưng sự tôn kính dành cho Tolstoy thì lớn lao hơn tất cả. Hàng năm, hàng trăm nghìn người đến đây, dâng hoa và tưởng nhớ một nhân cách lớn lao nhưng giản dị đến lạ thường. Câu chuyện ấy làm tôi nhớ lại những ngày tháng học tập ở đại học Nga, nơi tôi cũng từng cảm nhận sâu sắc giá trị của sự khiêm nhường và tình yêu văn hóa.
Tấm lòng cao đẹp
“Saint Petersburg luôn hiện lên trong tâm trí tôi như một con người vĩ đại, yên bình và sâu sắc,” bà Tơ chia sẻ. Thành phố này, với cảng biển lớn và bờ sông Neva thơ mộng, không ồn ào mà trầm lắng, giống như một tâm hồn đầy xúc cảm đang suy tư về cuộc đời. Vào những dịp lễ hội, thành phố như được thức tỉnh với âm nhạc và điệu múa truyền thống, níu giữ cả trái tim những người yêu tiếng Nga và văn hóa Nga.
Tôi cảm nhận được sự chân thành trong từng lời bà nói về người Nga: nghiêm khắc nhưng ấm áp, tôn trọng nhưng luôn chia sẻ. “Họ giúp đỡ bạn một cách trong sáng, vô tư, không can thiệp sâu vào cuộc sống riêng tư, mà chỉ mong bạn trưởng thành và cứng cáp hơn,” bà kể lại. Đó chính là điều tôi từng trải nghiệm khi sống và học tập tại đây, đặc biệt khi đối mặt với những khó khăn ban đầu của cuộc sống xa nhà và học tiếng Nga.
Bà Tơ kể về những ngày đầu đến Liên Xô, khi còn là nữ sinh trẻ tuổi tại đại học Nga, sống cùng các bạn Liên Xô, học hỏi và hòa nhập dần vào cuộc sống mới. Ký ức về cô giáo chủ nhiệm dịu dàng, người đã ôm lấy bà trong những phút cô đơn, nhớ nhà, khiến tôi như thấy lại chính mình, với những cảm xúc lẫn lộn của người du học sinh trẻ tuổi đầy hoài bão.
Sinh ra và lớn lên ở Đông Anh, Hà Nội, năm 1970, bà Tơ được cử sang Liên Xô học. Tháng 8-1970, bà cùng các du học sinh xuất phát từ Cửa khẩu Hữu Nghị (Lạng Sơn, Việt Nam), lên tàu đi qua Trung Quốc để đến Liên Xô. Mỗi người Nga mà bà Tơ gặp gỡ đều mang đến cho bà một ấn tượng sâu sắc và một bài học về giá trị nhân văn của con người.
Khi học ngành Xuất bản tại Trường In-Phát hành Saint Petersburg, bà được xếp ở cùng phòng với hai học sinh khóa trên là Tanhia và Laydia. Việc xếp phòng như vậy sẽ tạo điều kiện cho sinh viên Việt Nam sớm hòa nhập với cuộc sống ở Liên Xô và học tiếng Nga nhanh hơn. Tuy bà Tơ nhỏ tuổi nhất phòng nhưng các bạn Liên Xô chưa bao giờ có thái độ xa cách. Nhờ vậy, mỗi ngày trôi qua là một kỷ niệm đáng nhớ của tình bạn. Nhờ các bạn, bà Tơ tự tin hơn trong giao tiếp.
Trong những năm học tập ở xứ sở bạch dương, bà Tơ cũng có nhiều kỷ niệm đẹp về các thầy cô giáo. Dù nghiêm khắc trong lớp học nhưng các thầy cô lại rất quan tâm đến cuộc sống của những sinh viên Việt Nam.
Tôi nhớ nhất kỷ niệm năm đầu tiên học ở trường. Đó là vào ngày giỗ bố tôi, bao nhiêu ký ức và tình cảm, hình ảnh người thân trong gia đình bỗng ùa về… Lúc ấy, chỉ một mình tôi ở trong phòng. Nhớ nhà, nhớ gia đình, nhớ quê hương, tôi ôm mặt khóc nức nở. Đúng lúc ấy, cô chủ nhiệm xuất hiện. Thấy tôi khóc, cô im lặng ôm chặt tôi. Chờ cho cơn xúc cảm qua đi, cô vẫn ôm tôi và hỏi chuyện. Trong vòng tay cô, tôi thấy vững vàng hơn, tự tin hơn để bước tiếp trên hành trình tìm kiếm tri thức ở trên đất nước bạn. Đất nước và con người xứ sở bạch dương đã gợi mở cho tôi nhiều giá trị của cuộc sống.
Hành trình trở về và tiếp nối
Năm 1975, sau những năm tháng miệt mài học tập, bà Tơ trở về Việt Nam với hành trang kiến thức vững chắc và tinh thần trách nhiệm. Dù đất nước lúc ấy còn nhiều khó khăn, bà vẫn cống hiến hết mình, cùng đồng nghiệp vượt qua những thử thách trong nghề. Tôi cảm nhận rõ tinh thần kiên trì và lòng yêu nghề đã hun đúc trong bà, như ngọn lửa không bao giờ tắt.
Ở tuổi xưa nay hiếm, bà vẫn tiếp tục đồng hành cùng Quỹ “Mãi mãi tuổi 20”, truyền cảm hứng cho các bạn trẻ bằng tình yêu và trách nhiệm với cộng đồng. Bà không chỉ là người cựu du học sinh từng trải, mà còn là tấm gương về ý chí và tình thương, góp phần xây dựng nên những giá trị sống bền vững cho thế hệ sau.
Mỗi lần nhớ về những năm tháng ở nước Nga, tôi lại thấy trong lòng trào dâng một tình cảm sâu đậm. Từ học bổng Nga mà tôi may mắn nhận được, cho đến từng câu chuyện về cuộc sống, về con người, đều là những mảnh ghép quý giá tạo nên hành trình trưởng thành và trải nghiệm của tôi. Tôi mong rằng những ai đang chuẩn bị bước vào con đường du học Nga cũng sẽ tìm thấy cho mình một tình yêu và sự gắn bó đặc biệt như thế, để không chỉ học tập mà còn để hiểu, để yêu và để sống thật trọn vẹn với đất nước xinh đẹp này.
Nguồn tin: Quân đội nhân dân
