Cùng nhau kiến tạo tương lai với Học bổng Nga!
Khám phá cơ hội và vững bước vào tương lai với Học bổng du học Liên bang Nga.
PGS.TS Nguyễn Như Quý là một trong những tấm gương tiêu biểu cho thế hệ trí thức Việt Nam được cử đi học tập tại Liên Xô trong những năm 1970. Là cựu sinh viên Đại học Xây dựng Rostov trên sông Đông – một trong những cơ sở đào tạo hàng đầu tại Liên bang Nga trong lĩnh vực xây dựng – ông đã không chỉ trưởng thành trong môi trường học thuật nghiêm túc, mà còn tích lũy nhiều kinh nghiệm nghiên cứu và giảng dạy quốc tế, từ Ấn Độ, Thái Lan đến Hà Lan.
Sau tất cả, ông lựa chọn trở về, đóng góp cho nền khoa học công nghệ nước nhà, đặc biệt trong lĩnh vực xây dựng thủy điện, với trái tim luôn hướng về quê hương Nghệ An – nơi đã nuôi dưỡng ước mơ và khát vọng tri thức của ông từ thuở thiếu thời. Hành trình của PGS.TS Nguyễn Như Quý là minh chứng sống động cho giá trị bền vững mà các chương trình du học Nga, học bổng nhà nước mang lại, đồng thời cho thấy vai trò không thể thay thế của tri thức Nga trong sự nghiệp phát triển đất nước.
Những năm tháng được đào tạo tại Liên Xô – hành trình mở lối tương lai
Sinh ra và lớn lên tại làng Đại Định, xã Thanh Văn, huyện Thanh Chương (nay là xã Đại Đồng), tỉnh Nghệ An, trong một dòng họ nổi tiếng hiếu học – dòng họ “tiến sĩ” Nguyễn Như – Nguyễn Như Quý sớm bộc lộ tinh thần cầu tiến và quyết tâm chinh phục đỉnh cao tri thức. Sau khi tốt nghiệp Trường THPT Thanh Chương 1, ông vượt qua kỳ tuyển chọn nghiêm ngặt để trở thành một trong những sinh viên được Nhà nước cử sang Liên Xô học tập theo học bổng toàn phần.
“Các chú sang đó học, nên học cái gì thiết thực, dân cần dùng”, lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1951 đối với thế hệ trí thức đầu tiên sang Liên Xô học tập cũng chính là kim chỉ nam trong suốt những năm tháng tu nghiệp của chàng sinh viên trẻ người Nghệ. Tại Trường Đại học Xây dựng Rostov trên sông Đông – nơi được coi là cái nôi đào tạo kỹ sư xây dựng hàng đầu của nước Nga – ông theo học Khoa Công nghệ xây dựng. Từ chỗ bỡ ngỡ với chuyên ngành hoàn toàn mới, PGS.TS Nguyễn Như Quý từng bước khẳng định năng lực nhờ phương pháp đào tạo chặt chẽ, bài bản của hệ thống giáo dục Liên Xô. Ông chia sẻ:
Tôi đã được học tập, làm việc ở những phòng thí nghiệm lớn và với những giáo sư đầu ngành của Nga và thế giới về công trình, vật liệu…
Tấm bằng tốt nghiệp loại xuất sắc (Отлично) cùng vị trí đầu bảng vàng thành tích của khoa là thành quả cho những nỗ lực không ngừng nghỉ. Quan trọng hơn cả, ông được tôi luyện từ cách tư duy khoa học đến phong cách làm việc, phẩm chất đạo đức nghề nghiệp – những yếu tố đã tạo nên một nhà khoa học mẫu mực trong tương lai.
Tri thức từ học bổng Liên Xô – nền tảng để góp phần phát triển đất nước
Sau khi tốt nghiệp năm 1977, PGS.TS Nguyễn Như Quý không dừng lại ở đó. Ông tiếp tục theo học Thạc sĩ ngành Khoa học vật liệu tại Viện Công nghệ Ấn Độ (Bombay), rồi làm giảng viên thỉnh giảng tại Viện Công nghệ châu Á (Thái Lan), và trở thành nghiên cứu viên tại Đại học Kỹ thuật Delft (Hà Lan). Mặc dù có cơ hội phát triển sự nghiệp ở nhiều quốc gia, ông lựa chọn trở về Việt Nam, giảng dạy tại Trường Đại học Xây dựng, giữ chức Trưởng bộ môn Công nghệ vật liệu.
Tình cảm và trách nhiệm với quê hương Nghệ An được ông thể hiện qua nhiều đóng góp cụ thể. Một trong những dấu ấn nổi bật là việc ông tham gia thẩm định và thiết kế công trình Thủy điện Bản Vẽ – dự án thủy điện lớn nhất miền Trung. Đây cũng là nơi ông áp dụng kiến thức về công nghệ bê tông đầm lăn – lĩnh vực ông theo đuổi từ năm 1994 – góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả thi công các công trình lớn như Thủy điện Sơn La, Thủy điện Play Krông…
Đặc biệt, trong giai đoạn đầu của Dự án đập Bản Vẽ, khi phương án kỹ thuật của nhà thầu nước ngoài còn chưa khả thi, bản thiết kế và thi công thử nghiệm theo đề xuất của PGS.TS Nguyễn Như Quý đã mang lại kết quả khả quan ngoài mong đợi. Nhờ vậy, phương án này được lựa chọn chính thức để thi công đập dâng, góp phần hoàn thiện một trong những công trình chiến lược về năng lượng của khu vực miền Trung.
Gắn bó bền chặt với tiếng Nga, nước Nga và tình nghĩa Việt – Nga
Một điểm nhấn trong hành trình của PGS.TS Nguyễn Như Quý là sự gắn bó sâu sắc với tiếng Nga, nền giáo dục Nga và những con người Nga từng đồng hành cùng ông trong suốt thời gian học tập. Ông nhớ lại với niềm xúc động:
Các thầy cô xem sinh viên như con cái, chăm lo từ việc học đến đời sống hằng ngày, từ lúc khỏe mạnh cho đến khi đau ốm…
Chính nhờ những người thầy, người cô tận tâm, các bạn học tận tình, ông và nhiều sinh viên Việt Nam đã vượt qua hoàn cảnh khó khăn, chiến tranh, để trưởng thành trong một môi trường học thuật chuẩn mực. Đó cũng là lý do khiến ông luôn xem học bổng Nga như một ân huệ lớn, là “nền tảng vững chắc cho những chặng đường phát triển sau này”, theo lời ông nói.
Dù công tác tại Hà Nội, thường xuyên làm việc quốc tế, nhưng PGS.TS Nguyễn Như Quý vẫn luôn dành cho quê nhà Nghệ An sự quan tâm đặc biệt. “Nghệ An có mỏ vàng của tri thức”, ông nhấn mạnh. Ông cho rằng, tiềm năng của đội ngũ trí thức xứ Nghệ là rất lớn, không chỉ trong hoạt động thiện nguyện mà còn ở những ý kiến đóng góp, chuyển giao tri thức nhằm thúc đẩy phát triển bền vững.
Thông qua đào tạo, nghiên cứu, viết sách chuyên ngành và thẩm định các công trình quy mô, PGS.TS Nguyễn Như Quý đã góp phần lan tỏa giá trị thực tiễn từ các chương trình du học Nga, đồng thời khẳng định rằng, những học bổng toàn phần – như học bổng nhà nước, học bổng hiệp định – vẫn luôn là cơ hội quý giá để Việt Nam đào tạo đội ngũ nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển đất nước.
Nguồn tin: Báo Nghệ An
