Sáng ngày 13/5/2025 tại Moskva (Liên bang Nga), trong khuôn khổ chuyến thăm và làm việc chính thức, Giáo sư Lê Quân – Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) – đã có buổi gặp và ký kết thỏa thuận hợp tác toàn diện với Giáo sư, Viện sĩ Victor Antonovich Sadovnichy – Giám đốc Đại học Tổng hợp Quốc gia Moskva mang tên M.V. Lomonosov (MSU). Sự kiện này không chỉ tái khẳng định quan hệ hữu nghị truyền thống giữa hai cơ sở giáo dục đại học hàng đầu, mà còn đặt nền móng cho các hoạt động hợp tác sâu rộng hơn trong bối cảnh đổi mới giáo dục và hội nhập quốc tế.
Hợp tác toàn diện trên nền tảng truyền thống bền vững
Theo thỏa thuận vừa ký kết, ĐHQGHN và MSU sẽ triển khai một loạt hoạt động hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu và trao đổi học thuật. Nội dung hợp tác bao gồm trao đổi giảng viên, cán bộ nghiên cứu, tổ chức hội thảo khoa học song phương, phát triển chương trình liên kết đào tạo – trong đó có các chương trình cấp bằng kép. Hai bên cũng nhấn mạnh việc tăng cường giao lưu sinh viên, học viên và triển khai các chương trình thực tập, nghiên cứu tại cơ sở đối tác.
Giáo sư Lê Quân phát biểu: “ĐHQGHN, với vị thế là đại học trọng điểm quốc gia của Việt Nam, luôn đề cao tinh thần hợp tác quốc tế, coi đây là trụ cột chiến lược trong quá trình phát triển. Trong đó, quan hệ hữu nghị và hợp tác với các cơ sở giáo dục đại học hàng đầu của Liên bang Nga – đặc biệt là với MSU – được xem là biểu tượng gắn bó lâu dài, hiệu quả và đầy cảm xúc lịch sử.”

Mối quan hệ giữa hai đại học không chỉ dừng lại ở các hoạt động học thuật, mà còn được ghi dấu bởi sự công nhận lẫn nhau. Năm 2018, Nhà nước Việt Nam trao Huân chương Hữu nghị cho Giáo sư Sadovnichy và Đại học MSU. Trước đó, ĐHQGHN cũng từng trao tặng bằng Tiến sĩ danh dự cho Giáo sư Sadovnichy nhằm ghi nhận những đóng góp lớn của ông cho nền giáo dục và quan hệ Việt – Nga.
Hướng tới trung tâm nghiên cứu và đào tạo chất lượng cao
ĐHQGHN đang từng bước xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia với vai trò nòng cốt trong đào tạo nhân lực chất lượng cao và nghiên cứu ứng dụng. Trong đó, các chương trình đào tạo liên ngành, tích hợp công nghệ cao đang được triển khai nhằm đáp ứng nhu cầu trong các lĩnh vực mũi nhọn như vi điện tử, vật liệu bán dẫn, AI tích hợp, thiết kế vi mạch, và công nghệ lượng tử.
Giáo sư Lê Quân cho rằng, với nhiều điểm tương đồng về cấu trúc, quy mô và sự quan tâm đặc biệt từ chính phủ, ĐHQGHN và MSU có thể cùng phát triển các chương trình khoa học công nghệ tiên tiến.
“Tôi kỳ vọng phía MSU sẽ tạo điều kiện cho các nhà khoa học trẻ của ĐHQGHN được sang học tập, trao đổi để tích lũy kinh nghiệm và nâng cao trình độ.”
Về phía MSU, Giáo sư Sadovnichy bày tỏ sự sẵn sàng tiếp nhận sinh viên, nghiên cứu sinh và cán bộ từ ĐHQGHN, đồng thời mong muốn thúc đẩy thêm nhiều hoạt động hợp tác cụ thể với các trường đại học hàng đầu Việt Nam. Ông cũng đề xuất mở rộng lĩnh vực hợp tác sang kinh tế, y tế, khoa học xã hội, nhân văn, hướng đến phát triển bền vững trên nhiều phương diện.
MSU – Biểu tượng giáo dục và khoa học của nước Nga
Đại học Tổng hợp Quốc gia Moskva mang tên M.V. Lomonosov (MSU) được thành lập từ năm 1755, là trường đại học lớn và lâu đời nhất của Liên bang Nga. Trải qua gần ba thế kỷ phát triển, MSU hiện có 29 khoa, 15 viện nghiên cứu chuyên sâu và nhiều chi nhánh trải rộng khắp các vùng lãnh thổ Nga. Đây là nơi đã đào tạo nhiều nhà khoa học đoạt giải Nobel, Huy chương Fields và Turing – khẳng định vị thế của một trung tâm học thuật toàn cầu.
MSU được trao quyền tự chủ đặc biệt từ năm 1992, với cơ chế tiếp nhận ngân sách trực tiếp từ nhà nước và tự xây dựng chương trình đào tạo, cấp bằng. Năm 2009, một đạo luật riêng được thông qua để bảo đảm vị thế pháp lý đặc biệt của MSU và Đại học Tổng hợp Quốc gia Saint Petersburg – hai trụ cột lịch sử và trí tuệ của giáo dục Nga.
Cơ chế hoạt động linh hoạt cùng với tiềm lực nghiên cứu vượt trội đã giúp MSU trở thành điểm đến ưu tiên cho sinh viên quốc tế, trong đó có hàng trăm sinh viên Việt Nam đang theo học theo diện học bổng Nga, bao gồm các học bổng toàn phần do Chính phủ Nga tài trợ.
Tăng cường kết nối đại học Việt – Nga theo mô hình liên minh chiến lược
Tại buổi làm việc, ĐHQGHN và MSU đã thảo luận về sáng kiến thành lập liên minh chiến lược giữa các trường đại học hàng đầu của hai nước. Dự kiến, liên minh này bao gồm ĐHQGHN, ĐHQG TP. Hồ Chí Minh, MSU và Đại học Tổng hợp Quốc gia Saint Petersburg.
Liên minh nhằm xây dựng cơ chế hợp tác bền vững và sâu rộng hơn trong đào tạo, nghiên cứu, chia sẻ học liệu và nguồn lực giảng dạy. Đây được kỳ vọng sẽ là mô hình kiểu mẫu, tạo động lực mới cho hệ thống giáo dục đại học Việt Nam hội nhập quốc tế, đồng thời góp phần củng cố vị thế học thuật của các trường thành viên trên trường quốc tế.
Giáo sư Sadovnichy đánh giá cao năng lực học thuật của ĐHQGHN, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tham gia các diễn đàn chung như Diễn đàn Hiệu trưởng Đại học Việt – Nga trong việc tăng cường sự hiểu biết và phối hợp hiệu quả giữa các bên.
Mở rộng cơ hội du học và học bổng cho sinh viên Việt Nam
Trong khuôn khổ hợp tác, hai bên thống nhất tiếp tục tận dụng hiệu quả các chỉ tiêu học bổng chính phủ của Liên bang Nga dành cho công dân Việt Nam. Đây là nguồn học bổng toàn phần có giá trị cao, bao gồm chi phí đào tạo, sinh hoạt và hỗ trợ học tiếng trước khi nhập học chính thức tại các đại học Nga.
MSU hiện là điểm đến hàng đầu của sinh viên Việt Nam theo diện học bổng hiệp định. Việc mở rộng quan hệ hợp tác với ĐHQGHN sẽ góp phần nâng cao chất lượng tuyển chọn, đào tạo và hỗ trợ du học sinh Việt, đồng thời mở ra thêm nhiều cơ hội trong các ngành học mới như khoa học dữ liệu, công nghệ cao, y sinh học và nghiên cứu liên ngành.
Các chương trình giảng dạy bằng tiếng Nga và tiếng Anh tại MSU ngày càng phong phú, phù hợp với năng lực và nguyện vọng của nhiều đối tượng sinh viên Việt Nam, đặc biệt là những người mong muốn phát triển sự nghiệp trong môi trường học thuật quốc tế.
Nguồn tin: duhocnga.org



