ĐHQGHN và MTUCI triển khai đào tạo thạc sĩ truyền thông lượng tử

Ngày 15/10/2024, tại Hà Nội, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) Lê Quân và Giám đốc Đại học Kỹ thuật thông tin liên lạc và Thông tin văn hóa Moskva (MTUCI), Liên bang Nga, ông Erokhin Sergey Dmitrievich đã ký kết văn bản hợp tác triển khai chương trình đào tạo thạc sĩ chuyên ngành Truyền thông lượng tử. Đây là chương trình liên kết đầu tiên MTUCI thực hiện bên ngoài lãnh thổ Liên bang Nga, đánh dấu bước tiến chiến lược trong hợp tác giáo dục và nghiên cứu giữa hai đại học Nga và Việt Nam.

Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ, công nghệ lượng tử được coi là nền tảng cho thế hệ công nghệ tiếp theo. Việc ĐHQGHN tiên phong hợp tác quốc tế triển khai đào tạo chính quy về lĩnh vực truyền thông lượng tử không chỉ thể hiện cam kết mạnh mẽ trong đổi mới sáng tạo mà còn góp phần nâng cao vị thế giáo dục đại học Việt Nam trên trường quốc tế.

ĐHQGHN và MTUCI ký kết triển khai đào tạo chương trình thạc sĩ đầu tiên về truyền thông lượng tử

Chương trình thạc sĩ chuyên ngành Truyền thông lượng tử do ĐHQGHN và MTUCI phối hợp xây dựng và triển khai được đánh giá là một bước đi chiến lược, nhằm hiện thực hóa văn bản hợp tác giữa hai trường được ký kết vào tháng 10/2024. Đây là lần đầu tiên một đại học Nga thực hiện chương trình liên kết thạc sĩ tại Việt Nam, đồng thời cũng là lần đầu tiên Việt Nam có chương trình đào tạo bài bản về truyền thông lượng tử theo chuẩn quốc tế.

Trước đó, ĐHQGHN đã thành lập Viện Công nghệ Lượng tử thuộc Công viên Công nghệ cao và Đổi mới sáng tạo, đóng vai trò trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và đào tạo nhân lực trong lĩnh vực khoa học lượng tử – lĩnh vực đang được nhiều quốc gia đầu tư mạnh mẽ nhằm phát triển lợi thế cạnh tranh chiến lược. Việc đào tạo nhân lực trình độ cao trong ngành này sẽ góp phần thiết thực vào việc nâng cao năng lực tiếp cận, làm chủ công nghệ và thực hiện các mục tiêu lớn về đổi mới sáng tạo mà Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết 03/NQ-CP của Chính phủ đã đề ra.

Phát biểu về chương trình, các chuyên gia nhận định, truyền thông lượng tử sử dụng các nguyên lý cơ học lượng tử như chồng chập lượng tử, vướng víu lượng tử và phân phối khóa lượng tử (Quantum Key Distribution – QKD), tạo ra các hệ thống truyền thông có mức độ bảo mật tuyệt đối, với khả năng phát hiện tức thì mọi hành vi can thiệp vào đường truyền dữ liệu. Đây là nền tảng cho việc phát triển các mạng lưới thông tin lượng tử, phục vụ các ứng dụng trong trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng, máy tính lượng tử, y học cá nhân hóa, điều hành đô thị thông minh…

Đào tạo gắn kết nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Chương trình liên kết đào tạo thạc sĩ Truyền thông lượng tử giữa ĐHQGHN và MTUCI được thiết kế hiện đại, đồng bộ với các tiêu chuẩn đào tạo đại học Nga và cập nhật xu thế toàn cầu. Nội dung chương trình tập trung vào các mảng kiến thức trọng điểm như: cơ học lượng tử ứng dụng, truyền dẫn lượng tử, thiết kế mạng lượng tử, các giao thức mã hóa bảo mật lượng tử và tích hợp công nghệ lượng tử với các nền tảng công nghệ mới như AI và IoT.

Học viên tham gia chương trình sẽ học tập bằng tiếng Anh và được trực tiếp giảng dạy, hướng dẫn nghiên cứu bởi các giảng viên, chuyên gia quốc tế đến từ MTUCI. Đồng thời, đội ngũ giảng viên của ĐHQGHN sẽ đồng thiết kế học phần, tham gia giảng dạy, đồng hướng dẫn luận văn thạc sĩ, góp phần xây dựng mô hình “đồng sở hữu học thuật”, giúp nâng cao năng lực giảng viên và hội nhập học thuật quốc tế.

Ngoài các hoạt động giảng dạy, chương trình còn thúc đẩy nghiên cứu khoa học thông qua việc thành lập các nhóm nghiên cứu chung giữa học viên, giảng viên hai trường, tham gia triển khai các dự án nghiên cứu ứng dụng trong lĩnh vực truyền thông lượng tử, tổ chức các diễn đàn, hội thảo chuyên đề quốc tế và các chương trình trao đổi học thuật dài hạn. Đây cũng là cơ sở giúp hình thành mạng lưới chuyên gia công nghệ lượng tử trong khu vực và quốc tế.

Chương trình đào tạo là nền tảng quan trọng để hình thành nguồn nhân lực có trình độ cao, đủ năng lực nghiên cứu, thiết kế, triển khai và vận hành các hệ thống công nghệ lượng tử trong các lĩnh vực quan trọng như quốc phòng, an ninh, mật mã lượng tử, bảo mật viễn thông, truyền thông an toàn, cũng như các lĩnh vực thương mại hóa khác.

Góp phần quốc tế hóa giáo dục và thúc đẩy du học Nga

Việc ĐHQGHN trở thành đối tác đầu tiên ngoài lãnh thổ của MTUCI triển khai chương trình liên kết đào tạo là minh chứng cho năng lực tổ chức đào tạo chuyên sâu trong các ngành công nghệ cao của Việt Nam. Qua đó, không chỉ khẳng định vai trò tiên phong của ĐHQGHN trong nghiên cứu và đào tạo, mà còn góp phần hiện thực hóa chiến lược quốc tế hóa giáo dục đại học, đưa chuẩn giáo dục Nga đến gần hơn với học viên Việt Nam, mở ra nhiều cơ hội học tập chất lượng cao mà không cần ra nước ngoài.

Trong khuôn khổ hợp tác, chương trình cũng mở ra những cơ hội du học Nga cho học viên có nhu cầu tiếp tục nghiên cứu chuyên sâu, đặc biệt trong các chương trình tiến sĩ, thực tập chuyên ngành hoặc bồi dưỡng chuyên môn tại các đại học Nga đầu ngành. Đây là một phần trong nỗ lực mở rộng các chương trình học bổng Nga, đặc biệt là học bổng toàn phần hoặc học bổng hiệp định dành cho sinh viên Việt Nam.

Với mục tiêu nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong các lĩnh vực công nghệ lõi, ĐHQGHN khẳng định sẽ tiếp tục mở rộng quy mô hợp tác với MTUCI nói riêng và các đại học Nga nói chung, hướng tới triển khai các chương trình liên kết đào tạo khác trong các lĩnh vực như an ninh mạng, khoa học dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và kỹ thuật hàng không.

Sự hợp tác toàn diện giữa ĐHQGHN và MTUCI trong đào tạo thạc sĩ chuyên ngành Truyền thông lượng tử là bước đi chiến lược, khẳng định vị thế của Việt Nam trong cuộc đua toàn cầu về công nghệ lượng tử và mở ra cơ hội phát triển cho thế hệ sinh viên, nhà nghiên cứu trẻ đam mê khám phá tri thức tương lai. Đây cũng là minh chứng rõ nét cho nỗ lực hội nhập quốc tế sâu rộng, góp phần đưa Việt Nam từng bước làm chủ các công nghệ trọng yếu trong thế kỷ XXI.

Nguồn tin: Đại học Quốc gia Hà Nội