Giáo sư Châu Văn Minh nhận danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga

Ngày 5/2/2026 tại Hà Nội, Đại sứ quán Liên bang Nga tại Việt Nam phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam tổ chức lễ trao tặng danh hiệu “Đại sứ Khoa học và Giáo dục Liên bang Nga” cho Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam.

Danh hiệu do Hội đồng Liên minh các Chương trình Giáo dục và Khoa học Nga trao tặng nhằm ghi nhận những đóng góp của ông trong việc thúc đẩy hợp tác khoa học, giáo dục và đào tạo giữa Việt Nam và Liên bang Nga. Sự kiện diễn ra trong bối cảnh quan hệ hợp tác khoa học giữa hai nước tiếp tục được mở rộng trên nhiều lĩnh vực, từ nghiên cứu cơ bản đến các ngành công nghệ mới, đồng thời khẳng định vai trò kết nối của cộng đồng khoa học trong việc làm sâu sắc hơn quan hệ đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam – Liên bang Nga.

Ghi nhận những đóng góp cho hợp tác khoa học Việt Nam – Nga

Tại buổi lễ, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Liên bang Nga tại Việt Nam Genady Stepanovich Bezdetko đã trao danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga cho Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh. Tham dự sự kiện có lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đại diện các viện nghiên cứu, trung tâm trực thuộc cùng đại diện Đại sứ quán Liên bang Nga và Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga tại Việt Nam.

Phát biểu tại buổi lễ, Đại sứ Genady Stepanovich Bezdetko đánh giá cao vai trò của Giáo sư Châu Văn Minh trong việc thúc đẩy hợp tác khoa học – công nghệ giữa hai nước. Ông cho rằng trên cương vị Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Giáo sư Châu Văn Minh đã góp phần quan trọng vào việc phát triển các chương trình nghiên cứu và đào tạo với Viện Hàn lâm Khoa học Nga, các trường đại học cũng như các tổ chức khoa học – giáo dục của Nga.

Theo Đại sứ Bezdetko, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam là đối tác có chiều sâu học thuật và tầm nhìn chiến lược, đóng vai trò cầu nối hiệu quả giữa cộng đồng khoa học hai nước. Ông nhấn mạnh rằng uy tín học thuật và năng lực điều phối của Giáo sư Châu Văn Minh là yếu tố quan trọng giúp duy trì các mối quan hệ hợp tác truyền thống, đồng thời mở ra những hướng hợp tác mới phù hợp với yêu cầu phát triển khoa học và công nghệ hiện nay.

Đại sứ Nga cũng cho biết việc Giáo sư Châu Văn Minh được lựa chọn đảm nhiệm vai trò Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga dựa trên nền tảng uy tín học thuật đã được khẳng định. Tháng 5/2025, ông được Viện Hàn lâm Khoa học Nga bầu làm Viện sĩ nhằm ghi nhận những đóng góp nổi bật trong nghiên cứu khoa học và thúc đẩy hợp tác quốc tế. Trên cơ sở đó, Viện sĩ Gennady Krasnikov, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Nga, cùng Viện sĩ Viktor Sadovnichy, Hiệu trưởng Đại học Tổng hợp Quốc gia Moskva mang tên Lomonosov, đã giới thiệu ông tham gia Chương trình Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga.

Hợp tác khoa học được mở rộng trên nhiều lĩnh vực

Đại sứ Bezdetko nhắc lại những thành tựu hợp tác khoa học giữa Việt Nam và Nga trong nhiều năm qua, trong đó có các chuyến khảo sát trên các tàu nghiên cứu Akademik Lavrentyev và Akademik Oparin cùng các nghiên cứu chung trong lĩnh vực vật lý, hóa học và năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình.

Từ nền tảng đó, nhiều dự án hợp tác đã được triển khai trong khuôn khổ các chương trình nghiên cứu song phương. Theo Đại sứ Nga, đây là cơ sở quan trọng để các nhà khoa học hai nước tiếp tục mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực mới như công nghệ vũ trụ, khoa học vật liệu, công nghệ sinh học và công nghệ nano.

Ông bày tỏ kỳ vọng Giáo sư Châu Văn Minh, với vai trò Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga, sẽ tiếp tục hỗ trợ việc tăng cường kết nối giữa các tổ chức khoa học và giáo dục của hai nước, góp phần thúc đẩy các dự án nghiên cứu và triển khai các thỏa thuận hợp tác đã được thống nhất ở cấp cao.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Vladimir Murashkin, Giám đốc Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga tại Việt Nam, cho biết nhờ sự hỗ trợ của Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, ngày càng nhiều sinh viên, học viên cao học, nghiên cứu sinh và nhà khoa học Việt Nam lựa chọn Nga là điểm đến học tập và nghiên cứu. Ông cũng cho biết Việt Nam hiện là một trong những quốc gia có số lượng học bổng của Chính phủ Liên bang Nga dành cho công dân nước ngoài cao nhất thế giới và con số này tiếp tục tăng trong những năm gần đây.

Tiếp nối cầu nối tri thức giữa hai quốc gia

Bày tỏ sự trân trọng trước danh hiệu được trao tặng, Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh cho biết ông cảm thấy vinh dự và tự hào khi nhận danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Liên bang Nga. Ông gửi lời cảm ơn tới các đồng nghiệp, thầy cô và bạn bè Việt Nam – Nga đã đồng hành trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu và công tác.

Theo Giáo sư Châu Văn Minh, danh hiệu này không chỉ là sự ghi nhận đối với cá nhân mà còn là trách nhiệm tiếp tục gìn giữ và phát triển truyền thống hợp tác khoa học, giáo dục giữa hai nước. Ông khẳng định Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam sẽ tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong đào tạo nguồn nhân lực khoa học – công nghệ chất lượng cao, thúc đẩy nghiên cứu chuyên sâu về công nghệ mới, đổi mới sáng tạo và tăng cường kết nối hợp tác quốc tế.

Ông cũng nhắc lại năm 2025 là dấu mốc đặc biệt đối với Viện Hàn lâm khi kỷ niệm 50 năm xây dựng và phát triển. Trong năm này, Viện Hàn lâm đã có sáu cuộc trao đổi đoàn cấp cao với các đối tác Nga, thảo luận nhiều nội dung từ các lĩnh vực hợp tác truyền thống như khảo sát biển, vật lý, hóa học đến những hướng nghiên cứu mới như năng lượng hạt nhân, năng lượng nhiệt hạch, trí tuệ nhân tạo, vệ tinh quan sát Trái Đất và thiết bị bay không người lái.

Thay mặt lãnh đạo và hơn 3.000 cán bộ, nhà khoa học của Viện Hàn lâm, Giáo sư, Tiến sĩ Trần Hồng Thái, Phó Chủ tịch Thường trực Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, chúc mừng Giáo sư Châu Văn Minh và khẳng định việc ông được trao tặng danh hiệu Đại sứ Khoa học và Giáo dục Nga là sự ghi nhận xứng đáng đối với những đóng góp bền bỉ trong việc vun đắp quan hệ hợp tác khoa học – giáo dục giữa Việt Nam và Liên bang Nga qua nhiều thế hệ. Ông bày tỏ tin tưởng rằng danh hiệu mới sẽ tiếp tục góp phần lan tỏa tinh thần hợp tác, kết nối các cơ sở nghiên cứu và đào tạo của hai nước trong thời gian tới.