Từ một học sinh chuyên Nga tại Thái Nguyên, Lý Phương Thảo nhận học bổng sang Nga năm 2017, bắt đầu học tiếng Trung bằng chính tiếng Nga, tiếp tục giành học bổng thạc sĩ tại Trung Quốc rồi trở lại Moskva học tiến sĩ.
Tháng 5/2026, ở tuổi 27, cô đảm nhận vai trò giảng viên tiếng Trung tại Đại học Kinh tế Cao cấp HSE. Hành trình qua Việt Nam, Nga và Trung Quốc cho thấy một hướng phát triển đặc biệt: ngoại ngữ đầu tiên không giới hạn người học trong một con đường, mà trong trường hợp của Thảo đã trở thành nền tảng để tiếp cận thêm ngôn ngữ, môi trường giáo dục và những cơ hội học thuật mới.
Từ lớp chuyên Nga đến hành trình du học
Lý Phương Thảo sinh năm 1999 tại Thái Nguyên và từng là học sinh lớp chuyên Nga của Trường THPT chuyên Thái Nguyên. Năm 2017, sau khi tốt nghiệp THPT, cô đứng trước hai lựa chọn: theo học Đại học Ngoại thương hoặc nhận học bổng Hiệp định của Chính phủ để sang Nga.
Quyết định này mở đầu cho một hành trình học tập kéo dài qua nhiều quốc gia và nhiều ngôn ngữ. Tiếng Nga, vốn được học từ những năm phổ thông, trở thành công cụ để cô bước vào môi trường đại học và cuộc sống tại một đất nước mới.
Một bước ngoặt khác xuất hiện khi Thảo bắt đầu học tiếng Trung tại Nga. Trước đó, cô chưa từng học ngôn ngữ này ở Việt Nam. Trong lớp, cô học cùng sinh viên Nga và toàn bộ quá trình tiếp cận tiếng Trung được thực hiện thông qua tiếng Nga.
Điều này tạo nên một trải nghiệm ngôn ngữ khá đặc biệt: một sinh viên Việt Nam sử dụng ngoại ngữ thứ nhất để học ngoại ngữ thứ hai. Thay vì tiếng Nga và tiếng Trung tồn tại như hai hướng học tập riêng biệt, chúng dần bổ trợ cho nhau trong hành trình của Thảo.

Sau giai đoạn học đại học tại Nga, con đường học tập của cô tiếp tục mở sang một quốc gia khác. Thảo nhận học bổng Chính phủ Trung Quốc (CSC) và sang Trung Quốc học chương trình thạc sĩ kéo dài ba năm.
Việc chuyển từ Nga sang Trung Quốc cũng đồng nghĩa với việc ngôn ngữ từng được học như một ngoại ngữ trở thành công cụ phục vụ trực tiếp cho học tập và đời sống. Trong thời gian này, Thảo tiếp tục phát triển đồng thời năng lực tiếng Trung và tiếng Nga.
Năm 2023, cô giành giải Vàng tại một cuộc thi đọc kinh điển đa ngôn ngữ với phần thể hiện bằng cả tiếng Nga và tiếng Trung. Bên cạnh đó, cô còn đạt các thành tích khác trong quá trình học tập, được công nhận là sinh viên tốt nghiệp ưu tú và đại diện khoa phát biểu tại lễ tốt nghiệp.
Trở lại Moskva và bước vào giảng đường với một vai trò mới
Hoàn thành chương trình thạc sĩ tại Trung Quốc, Phương Thảo không dừng lại ở đó. Cô lựa chọn trở lại Moskva để tiếp tục chương trình tiến sĩ.
Sự trở lại này đưa hành trình của cô về nơi từng bắt đầu quãng đời du học, nhưng trong một giai đoạn khác. Nếu năm 2017 Thảo đến Nga với tư cách một sinh viên nhận học bổng từ Việt Nam, thì sau những năm học tập tại Nga và Trung Quốc, cô trở lại với nền tảng học thuật và khả năng sử dụng nhiều ngôn ngữ đã được tích lũy qua hai môi trường đào tạo.
Tháng 5/2026, Phương Thảo chính thức đảm nhận vai trò giảng viên tiếng Trung tại Đại học Kinh tế Cao cấp HSE ở Moskva. Theo thông tin được Znews đăng tải, công việc của cô bao gồm tham gia xây dựng giáo trình và hướng dẫn sinh viên thực hiện các dự án. Cô dự kiến bắt đầu trực tiếp đứng lớp từ tháng 9/2026.
Đây cũng là một điểm chuyển thú vị trong hành trình ngôn ngữ của Thảo. Khi mới sang Nga, tiếng Nga là ngôn ngữ phục vụ việc học tập của một du học sinh Việt Nam. Sau đó, cô dùng tiếng Nga để bắt đầu học tiếng Trung. Gần một thập kỷ sau, cô trở lại môi trường đại học Nga với vai trò tham gia giảng dạy chính ngôn ngữ thứ hai ấy.

Với học sinh chuyên Nga và những người đang học tiếng Nga tại Việt Nam, trường hợp của Phương Thảo cho thấy một khả năng phát triển không nhất thiết giới hạn trong những công việc trực tiếp gắn với tiếng Nga. Ngoại ngữ có thể trở thành công cụ để tiếp cận một chuyên môn hoặc một ngôn ngữ khác, tùy vào lựa chọn của mỗi người.
Câu chuyện cũng có một góc đáng chú ý đối với sinh viên Việt Nam đang học tại Nga và cân nhắc con đường sau đại học. Hành trình của Thảo không đi theo một đường thẳng từ cử nhân đến thạc sĩ rồi tiến sĩ tại cùng một quốc gia. Sau giai đoạn ở Nga, cô chuyển sang Trung Quốc, rồi lại trở về Nga để tiếp tục nghiên cứu và bước đầu tham gia giảng dạy.
Từ học bổng đầu tiên đến định hướng trở về Việt Nam
Nếu nhìn lại từ năm 2017, học bổng sang Nga là điểm khởi đầu quan trọng của hành trình. Tuy nhiên, những bước tiếp theo không tự động xuất hiện từ học bổng đầu tiên. Việc học thêm tiếng Trung, tiếp tục tìm kiếm cơ hội học thạc sĩ ở Trung Quốc, quay lại Nga học tiến sĩ và tham gia công việc giảng dạy đều là những chặng phát triển tiếp theo.
Vì vậy, với học sinh, sinh viên đang tìm hiểu học bổng du học Nga, trường hợp của Phương Thảo có thể cung cấp một ví dụ về những hướng đi có thể mở ra sau khi bắt đầu học tập ở nước ngoài, nhưng không nên được xem như một lộ trình mặc định đối với người nhận học bổng.
Điểm đáng chú ý khác là hành trình quốc tế của cô chưa được xác định sẽ kết thúc ở Nga.
Theo chia sẻ được Znews đăng tải, sau khi hoàn thành chương trình tiến sĩ, mục tiêu lâu dài của Phương Thảo là trở về Việt Nam, sử dụng những kinh nghiệm tích lũy từ quá trình học tập tại Nga và Trung Quốc cho công việc giảng dạy.

Nếu định hướng này được thực hiện, hành trình của cô sẽ tạo thành một vòng nối khá đặc biệt: bắt đầu từ lớp chuyên Nga tại Thái Nguyên, sang Nga bằng học bổng, từ tiếng Nga tiếp cận tiếng Trung, sang Trung Quốc học cao hơn, trở lại Moskva học tiến sĩ và giảng dạy, rồi hướng tới việc mang những kinh nghiệm đó trở về Việt Nam.
Ở tuổi 27, hành trình học thuật của Lý Phương Thảo vẫn đang tiếp tục. Nhưng câu chuyện từ năm 2017 đến nay đã cho thấy một điều khá rõ: tiếng Nga là điểm khởi đầu, chứ không phải giới hạn của con đường mà cô lựa chọn. Từ một ngoại ngữ được học ở trường phổ thông, nó trở thành công cụ để tiếp cận một nền giáo dục khác, học thêm một ngôn ngữ mới và từng bước xây dựng con đường học thuật trải qua ba quốc gia.
Học bổng Nga biên tập dựa trên các nguồn thông tin:
- Znews, 2026: lifestyle.zingnews.vn/co-gai-viet-hoc-tien-si-la-giang-vien-tieng-trung-truong-top-o-nga-post1668112.html
- Đọc Nhanh, 2026: docnhanh.vn/gioi-tre/tu-du-hoc-sinh-viet-den-giang-vien-dai-hoc-hang-dau-nuoc-nga-hanh-trinh-dac-biet-cua-co-gai-thai-nguyen-tintuc1045237



