Cùng nhau kiến tạo tương lai với Học bổng Nga!
Khám phá cơ hội và vững bước vào tương lai với Học bổng du học Liên bang Nga.
Thượng tá Lê Đức Đoàn – người từng có nhiều năm công tác trong lực lượng Cảnh sát giao thông Công an Hà Nội, được biết đến không chỉ bởi sự tận tâm, trách nhiệm trong công việc mà còn vì khả năng sử dụng tiếng Nga lưu loát. Ông là một trong số ít cán bộ ngành công an được cử đi du học Nga theo hệ học bổng hiệp định vào những năm 1980.
Tốt nghiệp Trường Đại học Pháp luật thuộc Bộ Nội vụ Liên Xô (nay thuộc Liên bang Nga), ông đã có gần 5 năm sinh sống và học tập tại thành phố Oryol – nơi gắn liền với những kỷ niệm sâu sắc của thời trai trẻ. Sau hơn ba thập kỷ kể từ ngày về nước, Thượng tá Lê Đức Đoàn vẫn ấp ủ một mong muốn giản dị nhưng đầy ý nghĩa: được quay trở lại nước Nga để thực hiện ba điều ước còn dang dở.
Những ký ức đầu tiên về nước Nga và hành trình du học
Tháng 8 năm 1980, sau khi vượt qua vòng tuyển chọn khắt khe của Bộ Công an, ông Lê Đức Đoàn cùng một số ít học viên xuất sắc được cử sang Liên Xô học tập theo diện học bổng nhà nước. Sự kiện này đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong cuộc đời ông, đồng thời thể hiện mối quan hệ đặc biệt giữa Việt Nam và Liên Xô thời kỳ đó. Trước khi đi, ông đã có ba năm học tiếng Nga tại Trường THPT Chu Văn An, Hà Nội – một nền tảng quan trọng giúp ông nhanh chóng thích nghi và hòa nhập.
Đó cũng là lần đầu tiên ông được mặc com-lê, mang hộ chiếu, visa đầy đủ và bước lên chiếc máy bay IL-86, bắt đầu hành trình kéo dài 18 tiếng tới thủ đô Moscow. Những ấn tượng đầu tiên về nước Nga không chỉ đến từ khung cảnh hiện đại, mà còn ở sự đón tiếp nồng hậu của các tiếp viên hàng không. “Những tiếp viên người Nga rất xinh đẹp, lịch sự, đôn hậu và niềm nở” ông kể lại. “Họ chuẩn bị khẩu phần ăn hợp khẩu vị cho những học viên Việt Nam mới sang như tôi – đó là cái tình!”
Không chỉ có vậy, tình cảm sâu sắc mà ông dành cho nước Nga được nuôi dưỡng suốt những năm tháng học tập tại Trường Đại học Pháp luật thuộc Bộ Nội vụ Liên Xô, nơi ông được đào tạo bài bản cả về lý luận chính trị, pháp luật và nghiệp vụ an ninh. Đây là một trong những trường đào tạo uy tín nhất dành cho lực lượng vũ trang của khối Xô viết lúc bấy giờ.
Mối quan hệ thầy trò và giá trị đào tạo tại đại học Nga
Trong suốt quá trình học, ông Đoàn cảm nhận sâu sắc về chất lượng đào tạo và sự tận tụy của đội ngũ giảng viên. “Giáo viên dạy tiếng Nga cho sinh viên quốc tế bắt buộc phải có học hàm tiến sĩ,” ông nhấn mạnh. “Họ dạy từ cách cầm dao, dĩa đến từng nét chữ, từng âm tiết phát âm sao cho giống người Nga.” Đặc biệt, vào cuối tuần, các giáo viên còn mời sinh viên Việt Nam về nhà để sinh hoạt, trò chuyện, giúp họ hòa nhập nhanh hơn với môi trường sống.
Ông nhớ lại, các môn nghiệp vụ được giảng dạy bởi những cán bộ cấp cao – giảng viên phải có quân hàm Đại tá, phần lớn là Phó tiến sĩ. Giám đốc nhà trường là Giáo sư, Tiến sĩ khoa học chuyên ngành an ninh quốc gia. Các lớp học được tổ chức riêng cho từng quốc gia, phù hợp với đặc điểm nghiệp vụ của từng nước. Cách đào tạo đó giúp học viên sau khi tốt nghiệp có thể bắt tay ngay vào công việc chuyên môn.
Tình cảm thầy trò tại đại học Nga không đơn thuần là quan hệ dạy – học, mà còn là sự đùm bọc, gần gũi, thể hiện tình đoàn kết quốc tế. “Họ coi chúng tôi như con, như em, như những người lính được cử sang học để sau này phục vụ đất nước” ông Đoàn xúc động chia sẻ. Đây cũng là một trong những lý do khiến ông luôn tự hào khi là cựu du học sinh Nga.
Thành phố Oryol – nơi lưu giữ những kỷ niệm khó quên
Trong ba điều ước mà ông Lê Đức Đoàn luôn mong được thực hiện, có một điều là được quay lại Oryol – thành phố nhỏ yên bình cách Moscow hơn 350km, nơi đã in dấu bao kỷ niệm của thời sinh viên. Ông gọi đó là thành phố “Đại bàng”, không chỉ vì tên gọi, mà còn vì đây là nơi ông được tôi luyện ý chí, bản lĩnh và đạo đức nghề nghiệp.
Vào những ngày cuối tuần, sinh viên thuộc khối lực lượng vũ trang mới được phép ra ngoài. Hàng tháng, họ tham gia lao động tại các nông trang cách trường khoảng 100km, hái lê, táo cùng nông dân địa phương. “Tôi được sống và làm việc cùng người dân Nga – những người chân chất, cần cù, trách nhiệm với từng quả táo, từng quả lê họ thu hoạch” ông chia sẻ.
Ông kể lại, một lần nhóm sinh viên Việt Nam định chất táo thật đầy để nhanh xong việc nhưng nông dân Nga đã yêu cầu chỉ xếp vừa đủ để tránh quả bị rơi vỡ. Qua đó, ông học được bài học về sự tôn trọng thành quả lao động và tính kỷ luật – những giá trị mà đến nay ông vẫn giữ trong công việc và cuộc sống.
Với những người từng du học Nga, ký ức về những buổi lao động cộng sản, những bài dân ca Nga vang lên giữa vườn cây, hay hình ảnh các cán bộ cấp cao Nga cùng tham gia lao động chân tay, không đơn thuần là trải nghiệm cá nhân, mà còn là biểu tượng của sự bình đẳng, gắn kết giữa con người với nhau trong một xã hội tôn trọng giá trị của lao động.
Ước vọng trở lại nơi chan chứa tình người
Thành phố Oryol còn gắn bó với ông Đoàn bởi dòng sông Oka – nhánh lớn nhất của sông Volga, hiền hòa chảy qua thành phố. Những buổi chiều yên bình bên bãi bồi, rặng bạch dương ven sông là nơi sinh viên Việt Nam tụ họp, giao lưu, hát hò và chia sẻ tâm sự xa nhà. “Chúng tôi không có điện thoại như bây giờ, mỗi dịp gặp nhau đều trân trọng như một món quà” ông kể.
Ký ức đẹp không dừng lại ở đó. Trong một lần nhập viện, ông Đoàn đã được gia đình một nữ tiến sĩ người Nga nhận làm con nuôi. Ông xúc động kể lại: “Sau một tháng điều trị, vợ chồng họ lên tận trường, xin Ban giám hiệu nhận tôi làm con nuôi. Ông bà luôn nhắn nhủ tôi học hành cho tốt, cố gắng đi xa hơn nữa.”
Khi nhắc đến chiếc đồng hồ Poljot 17 – món quà từ một người Nga giấu tên – ông Đoàn không khỏi nghẹn ngào. Đó không chỉ là kỷ vật, mà là biểu tượng của một mối quan hệ nhân văn, là minh chứng cho tình cảm sâu sắc giữa người Việt Nam và người Nga thời kỳ Xô viết.
Dù đã nghỉ hưu và chưa có dịp quay lại nơi từng gắn bó suốt gần 5 năm, Thượng tá Lê Đức Đoàn luôn khẳng định: “Tôi vẫn nợ nước Nga.” Và đó cũng là lý do ông mong một ngày được trở lại, để nói lời cảm ơn muộn màng, để một lần nữa được bước chân trên con đường cũ, dạo bên dòng Oka xanh biếc, và được sống lại những năm tháng thanh xuân đầy lý tưởng.
Nguồn tin: Quân đội nhân dân
