Ngày 27 tháng 9 năm 2024, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Liên bang Nga, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Huỳnh Thành Đạt cùng đoàn công tác đã có buổi làm việc với lãnh đạo Đại học Quốc gia Nghiên cứu Hạt nhân Mát-xcơ-va (MEPhI).
Cuộc gặp không chỉ là dịp trao đổi giữa hai bên mà còn mở ra nhiều cơ hội hợp tác chiến lược trong lĩnh vực đào tạo và nghiên cứu năng lượng nguyên tử, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang tăng cường xây dựng Trung tâm Khoa học và Công nghệ hạt nhân (CNST) với sự hỗ trợ của phía Nga.
Mở rộng hợp tác với Đại học MEPhI trong đào tạo nhân lực hạt nhân
Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Huỳnh Thành Đạt đã đánh giá cao những đóng góp của Đại học MEPhI trong việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho Việt Nam. Trong nhiều thập kỷ qua, MEPhI đã đào tạo hàng trăm nhà khoa học, kỹ sư giỏi cho đất nước, đặc biệt trong lĩnh vực năng lượng hạt nhân. Ông nhấn mạnh: “Nhiều thế hệ nhà khoa học và kỹ sư giỏi của Việt Nam đã được đào tạo tại đây và đã có những đóng góp lớn cho sự phát triển của đất nước”.
MEPhI là một trong những trường đại học Nga danh tiếng, nổi bật trong lĩnh vực hạt nhân không chỉ tại Nga mà còn trên thế giới. Trường hiện cung cấp các chương trình học bổng Nga dành riêng cho sinh viên Việt Nam trong các chuyên ngành trọng điểm như công nghệ hạt nhân, vật lý ứng dụng, điện hạt nhân, công nghê thông tin, toán ứng dụng và vật liệu mới. Việc tiếp cận với học bổng toàn phần từ MEPhI mang lại cơ hội lớn cho sinh viên Việt Nam trong việc tiếp cận tri thức tiên tiến và công nghệ hiện đại.
Bộ trưởng cho biết, Việt Nam luôn quan tâm phát triển lĩnh vực năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình và bền vững. Việc đào tạo đội ngũ chuyên gia có trình độ cao, thông thạo tiếng Nga và am hiểu công nghệ hạt nhân, là yếu tố then chốt bảo đảm thành công cho các chương trình nghiên cứu và ứng dụng năng lượng nguyên tử trong tương lai.

Thúc đẩy các thỏa thuận chiến lược và chương trình học bổng dài hạn
Nhằm hiện thực hóa các định hướng hợp tác, vào cuối năm 2023, Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam đã ký kết thỏa thuận hợp tác với MEPhI. Thỏa thuận bao gồm các nội dung liên quan đến giáo dục, đào tạo và nghiên cứu khoa học, đánh dấu bước tiến mới trong mối quan hệ song phương về giáo dục và khoa học kỹ thuật.
Tại cuộc họp, Hiệu trưởng MEPhI, ông Vladimir Shevchenko, đã giới thiệu về dự án Obninsk-TECH. Đây là chương trình đào tạo mang tính liên ngành, không chỉ tập trung vào năng lượng hạt nhân mà còn mở rộng sang các lĩnh vực công nghệ có liên quan. Chương trình hướng tới việc phục vụ sinh viên từ các quốc gia đối tác trong đó có Việt Nam, thông qua hợp tác với Tập đoàn Năng lượng nguyên tử quốc gia Nga ROSATOM.
Đặc biệt, ông Vladimir Shevchenko cho biết MEPhI đang lên kế hoạch tăng chỉ tiêu sinh viên Việt Nam lên khoảng 20 người mỗi năm. Thông qua các chương trình học bổng chính phủ, học bổng hiệp định và các nguồn hỗ trợ khác, sinh viên Việt Nam sẽ có thêm điều kiện học tập và nghiên cứu tại MEPhI với chi phí hợp lý và chất lượng đào tạo cao.

Đào tạo gắn với chiến lược phát triển năng lượng sạch của Việt Nam
Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang triển khai kế hoạch xây dựng Trung tâm Nghiên cứu khoa học công nghệ hạt nhân với sự phối hợp của ROSATOM. Đây là dự án quy mô lớn mang tính quốc gia, đóng vai trò quan trọng trong việc khôi phục và định hướng phát triển ngành điện hạt nhân ở Việt Nam trong tương lai.
Theo Bộ trưởng Huỳnh Thành Đạt, một trong những yếu tố quyết định thành công của chiến lược phát triển điện hạt nhân là nhân lực. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu, nhu cầu về nguồn năng lượng sạch, bền vững và hiệu quả ngày càng trở nên cấp thiết. Vì vậy, việc hợp tác với các đại học Nga như MEPhI trong lĩnh vực giáo dục hạt nhân là lựa chọn chiến lược, góp phần tăng cường năng lực nội tại và phát triển dài hạn.
Ông cũng đề nghị hai bên tiếp tục thúc đẩy các hoạt động như: trao đổi giảng viên, tổ chức hội thảo song phương, trao đổi sinh viên tốt nghiệp để thực hiện các đề tài nghiên cứu chung. Các chương trình này sẽ được điều phối bởi Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Khoa học và Công nghệ và Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam.
Tiềm năng hợp tác nghiên cứu và ứng dụng công nghệ cao
Ngoài nội dung đào tạo, buổi làm việc cũng đề cập đến nhiều hướng hợp tác khoa học khác như: nghiên cứu vật liệu mới cho ngành công nghiệp hạt nhân, phát triển mô hình toán học cho lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới, cũng như các giải pháp công nghệ tiên tiến hỗ trợ vận hành và an toàn hạt nhân.
Đây đều là các lĩnh vực mà MEPhI có thế mạnh nghiên cứu và ứng dụng. Đặc biệt, với sự hỗ trợ của ROSATOM, các chương trình này hứa hẹn sẽ tạo ra những thành tựu mới, thúc đẩy hợp tác công nghệ giữa hai nước, đồng thời tạo điều kiện cho các nhà khoa học trẻ Việt Nam phát triển sự nghiệp nghiên cứu trong môi trường quốc tế năng động.

Mở rộng cơ hội du học và học bổng cho sinh viên Việt Nam
Chuyến thăm của Bộ trưởng Huỳnh Thành Đạt đến MEPhI đã khẳng định mối quan tâm sâu sắc của Việt Nam đối với lĩnh vực giáo dục và công nghệ hạt nhân. Thông qua việc mở rộng các chương trình du học Nga, đặc biệt tại các trường uy tín như MEPhI, sinh viên Việt Nam sẽ có thêm nhiều lựa chọn tiếp cận với học bổng Nga, bao gồm cả học bổng toàn phần và học bổng một phía.
Những cơ hội này không chỉ mang lại lợi ích cá nhân cho người học mà còn đóng góp vào chiến lược phát triển nhân lực quốc gia trong các lĩnh vực mũi nhọn. Cùng với việc nâng cao năng lực tiếng Nga và kỹ năng chuyên môn, sinh viên Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành nguồn lực then chốt trong các chương trình hợp tác quốc tế tương lai.
Việc đẩy mạnh hợp tác giáo dục với MEPhI và các đại học Nga khác là bước đi cần thiết, phù hợp với định hướng phát triển bền vững, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế của Việt Nam trong giai đoạn tới.
Nguồn tin : Báo Nhân Dân


